- Que queres querer que dis dicir que cres crer?

- Que son

- Que troba! Vai cortar a perrera.

Imaxinen un mega-botellón dende a tarde ata as tantas da mañá, pero coa agravante de que percorre toda a cidade. Isto é Ferrol na Semana Santa. Fanáticos ultracatólicos animando a nachos vestidos coma o ku klux klan, outros con burka e descalzos, arrastrando troncos e cadeas e dándose lategazos. Tamén os que carrexan pesadísimas reproduccións de esceas gore, á vista de todos os nenos e nenas. Con cornetas e atronadores tambores que fan imposible durmir ata que rematan a súa orxía. E toda esa turba escoltada por patrullas do exército e acompañada de concelleiros dun estado aconfesional, que previamente ordearon cortar o tráfico no centro da cidade durante toda unha semana.

Caos, ruído, atascos, okupación de espazos públicos e escenas non recomendadas para menores. E pagado co diñeiro de todos.

Si, si. No ano 2008.

Paseando pola mostra de poemas e outros textos de Xosé María Pérez Parallé que a Liga de amigos de Barallobre (Fene) ten exposta co gallo do seu vixésimo cabodano, atopei esta fermosa letra para rondalla ferrolá.

Pérez Parallé, tamén coñecido coma “O segrel do Penedo” naceu en Canido (pero pasou case toda a súa vida en Barallobre).

Canido

Pola porta de Canido
cheguei no carro do día
do xardín dos alboríos
o cravel de amor traguía

As saudades teño Praza
do Cruceiro, donde un día
namoroume unha rapaza
ca melura que engadía

Dos ensonos estantíos
unha moza, de ti deume
Fonte d’Insua, os manantíos
e de amor embebedeume

Canido, Canido
do sol e da rúa
da praza e da lúa
da estrela e da flor

Ouh, barrio leilido
saudade, lembranzas
de ensonos, de esperanzas
de roldas, de amor

As lembranzas nun recanto
da tafona recordada
engadironme no encanto
dunha moza regalada

Con esperanza de voltares
nalgún día, a ti Canido
pra decirche os meu cantares
i o segredo mais sentido.

Pola porta de Canido
marchouse o carro do día,
nos labios dunha doncela,
o cravel do amor surría

Canido: de roldas, de amor

Letra: Xosé María Pérez Parallé
Música: Juan Hernández Martínez

Xuño de 1984.

San Cristobal é un delicioso recuncho situada na banda norte da boca da ría de Ferrol. Está a carón do novo porto exterior, ese que aniquilou o belo tramo costeiro que era Caneliñas.

Alleo ao brutal desmonte, San Cristobal mantense coma sempre, quedo e fermoso.

Moi pouca xente de fora o coñece, supoño que eclipsado pola beleza salvaxe das praias que están ao norte, fora da ría, e tamén por mor do nada doado acceso, serpeando estradas angostas e subindo e baixando montes que hai dous séculos 15.000 ingleses non foron quen de conquistar.

Aínda que moi invadido por eucaliptos, conserva clareiros e corredoiras que discorren entre carballos e castiñeiros, onde só se escoita o crepitar da madeira vella e o fungar do vento entre as polas. Cando chega setembro podes achegarte á pequena pero case milenaria ermida que hai no medio da espesura, e baixar dende alí cara o mar, de vagar, pisando as follas murchas das acacias brancas que se acumulan no camiño, esquivando grandes felgos e cachopas balorentas, deixando atrás os valados de pedra inzada de enredadeiras e carriza, cruzando as leiras dende as que se domina a Marola, que é a mar toda, perdendoa despois de vista baixo unha matogueira para, de súpeto, volver a atopala aos teus pes, na ribeira.

Nela hai tres minúsculas linguas de area que algúns chaman praia, entre penedos e pequenos farallóns de formas redondas e caprichosas, esculpidos por unha mar cada vez menos brava por mor do novo peirao. Pedra e area forman un pequeno entrante na ría dende o que se pode admirar, na outra banda, o formidable Montefaro descendendo vertixinosamente cara a auga e ferindo ao Atlántico en punta Segaño..

Nun dos extremos da cativa cala está o faro. Podes acceder dende terra atravesando as ruínas da batería de San Cristobal, pasando baixo unha porta de granito e follaxe e percorredo un pequeno camiño entre muros cubertos de silveiras e que remata nuns escalóns.

Enriba verás dous faros. Ao teu carón o de San cristobal, grande, duns catro metros, branco e fermoso. E outro diante, moi pequeniño, ao lonxe, na costa da cascarilla.

Once días de agosto separan estes dous titulares de La Voz de Galicia:

• La natalidad aumenta en la ciudad y comarca (Edición Ferrol - 11/08/2007)
• La natalidad cae un 13% en Ferrol con la segunda peor cifra de niños en 30 años (Edición Ferrol - 22/08/2007)

Deixando de lado a interesante claridade informativa do medio en cuestión, estas dúas afirmacións tan contraditorias son moi representativas da situación de Ferrol nestes tempos. Explícome. ¿Ferrol sigue en crise ou coma din os políticos indíxenas, está na rampla de lanzamento? ¿gañamos ou perdemos?

Pois en realidade imos empatados. Descrita a brochazos, a situación de Ferrol caracterízase por unha perda importante de poboación dende a crise do sector naval, en cantidade e calidade. Os empregos especializados desapareceron e a industria local, sen o motor económico dos estaleiros, rechumiuse, sendo incapaz de crear novos empregos de calidade. Isto provocou unha emigración da mellor man de obra que tiña Ferrol, a cualificada, e entre eles a maioría dos emprendedores. Hoxe en día un rapaz que sobresae na súa vocación automaticamente emigra para atopar o seu primeiro emprego, e alí onde o atopa bota raizame. Isto é o que determina, entre outras cousas, a falta de iniciativa da sociedade ferrolá. E o que eu chamo “selección industrial”, o reverso escuro da selección natural. Só os máis débiles permanecen. Pararse nunha exame da nosa clase política e empresarial é a mellor proba do que digo. Ou botar un ollo nas empresas máis dinámicas da Coruña, Vigo, Madrid ou Barcelona, nelas sempre atoparemos ferroláns de gran talento que non tiveron opcións na súa cidade.

A clásica argumentación contra todo isto que digo consta só dunha palabra: Narón. Narón medra, Narón crea industrias e emprego, etc. Incluso o outro día un amigo compostelán, maliciosamente, dicía que tiñamos que cambiarlle o nome á comarca e chamala Naronterra.

A realidade é que Narón é simplemente a parte da ecuación que fai que Ferrol viva no empate. Narón ten continuidade xeográfica, urbana, económica e social con Ferrol. Ata compartimos barrios. Milleiros de naroneses traballan en Ferrol e viceversa. E pasa o mesmo coas compras, o ocio e a vivenda. Narón medra fundamentalmente polo transvase de ferroláns. O que perde Ferrol o gaña Narón. Empatamos.

En Ferrol hai pouca vivenda de nova construción e a que existe ten uns prezos esaxerados. A vivenda de segunda man, como ocorre no resto do país, é usada para especúlar. Isto fai que os alugueres na cidade estean polas nubes e haxa moitos pisos baleiros. Os mozos vanse a vivir a Narón en mellores condicións e por menos cartos sen notar un cambio nas súas vidas. Ao fin e o cabo na realidade son a mesma cidade. Ata unha parte dos concelleiros de Ferrol adoitan vivir en Narón, e moitos dos concelleiros de Narón son ferroláns que decidiron facer política alí.

Outro tanto do mesmo ocorre co chan industrial. O estado atopou en Narón o mellor sitio para chantar un perro polígono industrial e Ferrol non ten onde meter unha nave máis.

Non hai un só alcalde de Ferrol (e tivemos moitos) que non dixera pública ou privadamente que a fusión de Ferrol e Narón sería o máis beneficioso para ambos. Un corpus demográfico tan unido non necesita dúas administracións locais. Todas estas palabras esnafráronse sempre contra o muro dun dos alcaldes máis personalistas que deu Galicia. Unha das poucas diferencias entre ferroláns e naroneses é que a nós gústanos cambiar de alcalde cada catro anos, e a eles practicamente nunca.

Tiña razón Barreiro: menos fantasías e máis reestruturación municipal, antes que as areas metroaldeanas temos que repensar os concellos.

A unión de Ferrol e Narón colocaría á nova cidade como o que realmente é: a terceira de Galicia en poboación e industria, tendo dereito ao tratamento por parte das diferentes administracións coma tal e recibindo o pequeno empuxón que permita desfacer este empate no que vivimos.

Desgraciadamente a mediocridade característica da elite actual de Ferrolterra impedirá isto. Empate tras empate ata a derrota final.

- Fuiste a la Feria de Muestras?

- Si, me dieron unas invitaciones.

- Y que tal?

- Este año es una mierda. No vale un duro.

O domingo á mañá fun á rapa das bestas de Pena Toxosa, na serra da Capelada (Cedeira).

Despois de que os acurradores conducisen a un cento de bestas bravas monte abaixo, os aloitadores procederon a rapalas e marcalas con crotais.

A última hora da mañá tivo lugar a loita de garañóns. Uns cabalos fisioculturistas competindo por unha femia. A loita é mais ben estética, orientada a obter a espectacular foto dos cabalos rampantes e enfrontados que será portada nos xornais. Pero tamén hai algúns lóstregos de violencia e crueldade, trabadas e couces furiosos.

• Máis fotos da rapa das bestas de Pena Toxosa 2007
• Fotos da rapa do 2006

Aproveito para transmitirlle os meus parabéns a vostede e a Vicki Vale.

¡Arredediós que quieren meternos esos barcos por el culo! ¡pues no los queremos!

A miña nai, referíndose aos gaseiros que poñen en peligro aos habitantes da ría de Ferrol. O sentimento de rechazo a Reganosa en Ferrolterra é maioritario, pero a manipulación dos medios e a desvergoña dos políticos fan que no resto de Galicia sexa percibido como unha rabieta de catro mariscadores.

Que saiban vostedes que hoxe estou en Fene de festa, aínda que eu son de Ferrol.

A ver quen traballa mañá.